مثبت اندیشی در سازمان های شاد و موفق

مثبت اندیشی در سازمان های شاد و موفق

مثبت اندیشی:

“در دورانی که در مدرسه کار می کردم، بین تمام معلمان، پائول 28 ساله بی نظیر بود. اصلاً مهم نبود که چه اندازه گرفتار کار بودیم، چند تا مشکل برایمان پیش آمده بود یا این که اوضاع آب و هوا چقدر بد بود…؟ او هر روز و همیشه عالی، شاداب، مثبت اندیش و پر انرژی بود. مطمئنم پائول به طور ناخودآگاه همیشه در حال تلاش برای افزایش طول عمر خود است. افرادیکه در کنار پائول کار می کردند همیشه آرام، یادگیرنده و خلاق بودند. آن ها همیشه راه حل های بهتری برای مشکلات پیدا می کردند و به این موضوع مشهور شده بودند. با این که پائول هیچ گاه بیشتر از دیگران کار نمی کرد اما من فکر می کنم بخش عمده ای از موفقیت مدرسه ما به خاطر حضور او بود. شادی او در محیط کار به دیگران انتقال می یافت و این برای مدرسه بسیار مفید بود. مثبت اندیشی یکی از مهارت هایی است که هر فردی باید برای موفقیت در زندگی و کار آن را بیاموزد. افراد مثبت اندیش و محیط های کاری مثبت همواره بر روی یافتن راه حل ها، فرصت ها، منافع و شیوه های بهبود تمرکز دارند. این بدین معنی نیست که آن ها مشکلات را نادیده می گیرند و به تهدیدها و مسائل مضر توجهی ندارند – موضوع فراتر از این حرف هاست- آن ها به این راز پی برده اند که مثبت اندیشی باعث افزایش شادی و اثربخشی سازمان می شود. پژوهش های روانشناسی به طور شفاف در این حوزه به نتایج قابل توجهی رسیده اند:

یکی از دانشجویان روانشناسی دکتر مارتین سلیگمن در دانشگاه پنسیلوانیا طرح عجیبی را برای یک پژوهش روانشناسی در یکی از کلاس ها مطرح کرد. او قصد داشت در پژوهش خود از سگ ها استفاده کند و به آن ها شوک های الکتریکی ملایم ( ناخوشایند اما نه خطرناک و آزار دهنده) وارد کند. نتایج مطالعات او در نهایت همه را شگفت زده کرد. سه سگ در این آزمایش مورد ارزیابی قرار گرفتند. سگ اول در یک قفس ویژه قرار گرفت و از کف قفس شوک وارد کردند، این شوک تا زمانی که سگ با دماغش پنل کنترل شوک را بزند ادامه یافت. این سگ شوک را دریافت کرد اما قدرت نگهداشتن و قطع شوک به او داده شده بود. در واقع این سگ به سرعت یاد گرفت که چگونه می تواند شوک الکتریکی را قطع کند. سگ دوم به همان اندازه و روشی که در مورد سگ اول به کار گرفته می شد شوک دریافت کرد اما هیچ شانسی برای جلوگیری و قطع شوک نداشت. سگ سوم هم هیچ شوکی دریافت نمی کرد. پس از این مرحله هر کدام از سگ ها در محفظه ای قرار گرفتند. در اینجا هم به سگ ها شوگ الکتریکی وارد می شد و سگ ها می توانستند با جابجائی از یک پله به پله دیگر به راحتی از شوک خلاص شوند. نتیجه بسیار جالب بود، سگ شماره 1 و سگ شماره 3 هر دو با یک اختلاف زمانی یاد گرفتند که با جابجا شدن از یک پله به پله دیگر راحت می شوند. اما سگ دوم که در مرحله قبل هیچ امکانی برای رهایی از شرایط نداشت، فقط در آنجا دراز کشید. سگ شماره 2 به دلیل تجربه قبلی اش به این باور رسیده بود که شوک الکتریکی تحت کنترل او نبوده و نخواهد بود. او یاد گرفته بود که باید شرایط را تحمل کند. تحمل شرایط و رسیدن به مرحله ای که انسان برای حل مساله به فکر کردن نپردازد باعث بروز اتفاقات ناخوشایندی در بلند مدت خواهد شد. اگر شما می خواهید در محیط کار شاد باشید، این مهم است که مثبت اندیش باشید. اما شما چگونه می توانید به این مهارت دست یابید؟ شما می توانید هر روز در محیط کار خود قدم زده و زیر لب بگوئید: ” من باید مثبت اندیش باشم، من باید مثبت اندیش باشم”. البته امکان دارد این زمزمه ها همکاران شما را کمی عصبی کند. واقعیت این است که در بسیاری از محیط های کاری، موارد منفی بیشتر در کانون توجه قرار دارند. اتفاقات خوب و مثبت مورد بی توجهی واقع می شوند و جلسات بسیاری درباره مشکلات برگزار می شود. ایمیل های ارسالی درباره اشتباهات رخ داده در سازمان می چرخند. همه در مورد تعارض صحبت می کنند و این طور به نظر می رسد که از گوشی تلفن ها فقط صدای نارضایتی به گوش می رسد. این موضوعات باعث گسترش احساس بد بودن اوضاع در کل سازمان می شود و در نهایت همه به این جمع بندی می رسند که دیگر کاری از دستشان بر نمی آید. افراد مثل قضیه آن سگ دومی در داستان Seligman پا پس می کشند. مطالعات و تحقیقات Seligman درباره مثبت اندیشی نشان داده است که افراد مثبت اندیش  با افکار بهینه در هر کاری از افراد منفی نگر موفق ترند. برای نمونه می توانم بگویم افراد مثبت اندیش…

  • کیفیت زندگی بالاتر و بهتری دارند.
  • بیشتر عمر می کنند.
  • سالم و شاداب تر هستند.
  • بهتر و بهره ورتر کار می کنند.
  • کمتر دچار افسردگی می شوند.
  • دوستان بیشتری دارند و از زندگی اجتماعی مطلوب تری لذت می برند.

و البته بهتر از این ها هم در راه است:                                                                                                

نه نفر از هر ده نفر کاندیدای انتخاب شده در انتخابات آمریکا در طول سال های 1948 تا 1984 افراد مثبت اندیشی بوده اند. تیم های قهرمان با نتایج فوق العاده در ورزش در بیشتر موارد گلچینی از افراد پر انرژی و مثبت اندیش هستند. به این موضوع فکر کنید:” دوست دارید چه نوع آدمی باشید؟” شاد، پر انرژی، خنده رو، فعال، خلاق و با نگرش بهبود؟ یا منفی، بدبین، بی علاقه و با این نگرش که اوضاع همیشه رو به وخامت می رود؟ در ادامه به نکاتی جهت افزایش مثبت اندیشی شما و همکارانتان در محیط کار اشاره می شود:

قدردانی:

گروه Kjaer یکی از کمپانی های دانمارکی در حوزه فروش خودرو، برنامه استفاده از یک سری عروسک فیل کوچولو برای تشویق کارکنان را مورد توجه قرار داد. قرار بر این شد هر کدام از کارکنان شرکت که کار خاص و قابل توجهی انجام دادند، یک فیل کوچولو برای تشویق جایزه بگیرند. گروهی از کارکنان فیل های کوچولوی خود را روی میز کارشان می گذاشتند. گروه دیگری از کارکنان زیاد به این موضوع توجه نمی کردند و گاهی از کارکنان صاحب فیل کوچولوها می پرسیدند: ” پس تو هم فیل گرفتی، چیکار کردی مگه؟” نکته قابل توجه این است که با همین پرسش و پاسخ ها، داستان های موفقیت شرکت بارها و بارها تکرار می شدند. این روش یکی از موثرترین، ارزان ترین . جذاب ترین راه ها برای افزایش یادگیری و شادی در محیط کار است. قدردانی یکی از موثرترین روش های شاد کردن افراد در محیط کار است چون:

  • هر کسی می تواند آن را انجام دهد.
  • ساده است.
  • زمان زیاد و یا هزینه ای را در بر نمی گیرد.

به یاد داشته باشید که یک قدردانی شایسته و مناسب ویژگی های زیر را دارد:

  • متناسب است، بدون دلیل و بی مورد قدردانی نکنید.
  • زمان بندی شده است، در زمان مناسب و هنگامی که دلیلی دارید آن را انجام دهید.
  • شخصی است، قدردانی های خود را بنا به نوع شخصیت افراد تغییر دهید. از همه به یک شیوه قدردانی نکنید.

یک نکته ویژه: از کسانی قدردانی کنید که کمتر با آن ها صحبت می کنید. این روش فوق العاده ای برای برقراری ارتباط با آن هاست.

از مدیران خود قدردانی کنید. خیلی کم پیش می آید که مدیران توسط کارکنانشان مورد قدردانی واقع شوند. اگر می خواهید تجربه جدیدی کسب کنید، از کسانی که دوستشان ندارید یا یک مشکل کاری و ارتباطی با آن ها دارید قدردانی کنید. واقعاً فکر می کنید آن ها هیچ نکته مثبت قابل توجهی ندارند؟ دوباره تلاش کنید، همیشه چیزی برای یافتن هست. به یاد داشته باشید شما می توانید علاوه بر تقدیر از افراد بابت عملکرد خوبشان از بودن و چگونگی بودنشان نیز قدردانی کنید. شادترین محیط های کاری از این تکنیک ها برای ایجاد فرهنگ قدردانی استفاده می کنند تا بتوانند در هر زمانی و به هر شیوه ای از اقدامات ویژه و افراد نمونه و موفق به طور مستمر قدردانی کنند.

به نظر شما کدام فلسفه بیشتر باعث شادی کارکنان در محیط کار می گردد؟ شکار افرادی که اشتباه از آن ها سر می زند و تنبیه سریع و بدون درنگ یا پیدا کردن افرادی که کارشان را درست انجام می دهند و تقدیر از آن ها؟  اگر شما تنها به انتقاد از کارکنان خود بپردازید مطمئن باشید در مقابل آن مقاومت خواهند کرد و اگر در مواردی که لازم است، آن ها را مورد تشویق و قدردانی قرار دهید، ناخواسته آمادگی آن ها برای انتقاد در آینده را افزایش داده اید.

روش های فوق العاده برای قدردانی از همکاران:

در میان جمع:  لازم نیست برای انجام آن شلوغ کنید و سر و صدا راه بیاندازید. شما می توانید به میان کارکنان خود رفته، در میان جمع آن ها قدردانی خود را اعلام کنید و سپس به دفتر کارتان برگردید. انتظار نداشته باشید که پس از قدردانی شما آن ها نیز از شما قدردانی کنند. طبعتان را بلند کنید. از جملاتی نظیر ” تو در این کار فوق العاده بودی اما باید مهارت خودت در … کار رو هم تقویت کنی” استفاده نکنید. شما با این جملات و طرز گویش تنها فضا را تخریب می کنید.

نماد سازی: درست مثل عروسک فیلی که شرکت Kjaer Group از آن استفاده می کند از یک نماد برای تصویر سازی و ایجاد نگرش و فرهنگ قدردانی استفاده کنید.

تقدیر بر روی تابلوهای اطلاع رسانی: شما می توانید از تابلوهای اطلاع رسانی برای قدردانی از کارکنان نمونه و موثر در پیشبرد اهداف استفاده کنید. در اطلاع رسانی از طریق تابلوها خلاقیت عنصر مهمی است و شما باید در قالبی جذاب و مفید و مختصر، به شکلی که توجه بیشتر افراد را به خود جلب کند، از افراد قدردانی نمائید.

پانچو: پانچو نام یک نوع بالا پوش است که در فصل زمستان خانم ها از آن استفاده می کنند. پانچو در کلاس های آموزشی من نام یکی از تمرین هاست که همیشه تاثیر گذار و عالی بوده است. این تمرین به 15 دقیقه زمان و حدود 40 نفرشرکت کننده نیاز دارد. به هر نفر یک برگه بزرگ A0 بدهید. از آن ها بخواهید که وسط این برگه را سوراخ کنند و سپس آن را بپوشند. به هر نفر یک ماژیک بدهید. حالا افراد باید در کلاس حرکت کرده، سایر افراد گروه را که از نظر آن ها قابل قدردانی هستند انتخاب کنند و با نوشتن یک متن یا کلمه بر پشت کاغذشان از آن ها قدردانی کنند. برای گروه های 20-10 نفری حداقل 5 دقیقه وقت لازم است. پس از اتمام نوشتن قدردانی ها، از افراد بخواهید پانچو خود را بیرون آورده و ظرف مدت حداقل 2 دقیقه بدون صحبت فقط نوشته ها را بخوانند.

ما این تمرین را برای رهبران، مدیران و کارشناسان شرکت ها، معلمان، فعالان در حوزه آسیب های اجتماعی، منشی ها، کارشناسان لابراتوارها، کارکنان آشپزخانه ها و تعداد بسیار زیادی از سایر گروه ها اجرا کردیم. این تمرین بسیار کاربردی و مفید است. شرکت کنندگان در این تمرین از آن لذت می برند چون:

  • قدردانی در طی این تمرین بسیار ساده و روان است.
  • در این تمرین افراد به راحتی مورد قدردانی واقع می شوند. لزومی ندارد در این تمرین شما به قدردانی هایی که از شما می شود پاسخ دهید، فقط از آن لذت ببرید.
  • افراد متوجه می شوند که کدام یک از کارهایشان بیشتر مورد قدردانی دیگران واقع می شود.
  • آن ها می توانند پانچوهای خود را نگه دارند و هر از چند گاهی نگاهی به آن انداخته و نکات نوشته شده بر روی آن را مرور کنند.

به یک بار امتحان می ارزد.

اتفاقات مرتبط با شادی در محیط کار را ثبت کنید:

در پایان هر روز کاری، درست قبل از رفتن به سمت منزل چند دقیقه وقت صرف کنید تا پنج مورد از عوامل ایجاد شادی در محیط کارتان در طول آن روز را در یک فایل کامپیوتری یادداشت کنید. با خود تعهد کنید که قبل از خاموش کردن کامپیوتر این کار را انجام دهید. فرقی نمی کند که این موارد کوچک یا بزرگ باشند، نکته مهم این است که این عوامل باید روز کاری شما را کمی بهتر کرده باشند. صحبت با یک همکار خوب، خوردن یک تکه استیک پخته و خوشمزه و یا هر چیز دیگری که برایتان پیش آمده است! اگر پنج مورد برای یادداشت کردن ندارید هیچ ایرادی ندارد، شما فقط سعی کنید بنویسید، یکی تا دو تا چیز خوب در طول روز هم بد نیست. این می تواند شروعی برای افزایش تعداد عوامل شادی شما در محیط کار باشد. به یاد داشته باشید وقتی شما یک اتفاق خوب و شادی آفرین در طول روز داشته اید نمی توانیم بگوئیم شما روز بدی داشته اید چون در واقعیت همه چیز به نوع نگرش شما بستگی دارد.

اگر شما در طول یک روز کاری 10 تجربه خوشایند و یک تجربه تلخ داشته باشید و پس از رفتن به منزل تمام فکر و ذهن خود را به آن اتفاق بد معطوف کنید، تنها چیزی که به شما القا می شود ( توسط خودتان) یک روز کاری بد و ناخوشایند خواهد بود. از آنجا که بسیاری از افراد اتفاقات بد را بیشتر از اتفاقات خوب برای خود تکرار کرده و بیشتر به آن ها فکر می کنند، ایده بدی نیست که شما تمرین کنید خلاف این جریان شنا کرده و اتفاقات و تجربیات خوب و خوشایند را بیشتر و بیشتر برای خود تکرار کنید. ثبت اتفاقات خوشایند درباره شادی در محیط کار، راه موثری برای دست یابی به این هدف است.

جلسات مثبت: همیشه از جلسات برای جمع کردن گروهی از افراد کنار هم و بحث و گفتگو درباره یک سری مسائل و در نهایت جمع بندی و رسیدن به هدفی مشخص استفاده شده است. در جلسات همیشه یک نفر نقش دبیر جلسه را بر عهده می گیرد. کسی که در ابتدای جلسه شروع به صحبت می کند و هدف از برگزاری جلسه را برای سایر اعضا تشریح می نماید. او در طول جلسه مسئولیت مدیریت زمان را بر عهده دارد و باید روند بحث ها و مطالب جلسه را به نحو موثر، هدایت و کنترل کند.

وقتی شما جلسه را با یک موضوع مثبت شروع می کنید ساختار جلسه به نحوی موثر و بهینه پیش می رود. در مقابل هنگامی که جلسه با جملاتی منفی و مخرب آغاز می شود فضا برای تخریب و ایراد گرفتن و زیر سؤال بردن افراد توسط یکدیگر باز می شود. با چنین شرایطی، جلسه ها می توانند به جذاب ترین، خلاق ترین و پر انرژی ترین بخش از فعالیت های سازمان تبدیل شوند. برای رسیدن به این هدف باید تلاش کنید. باید برای جلسه های خود برنامه های ویژه طراحی و هدفمندی آن ها را تقویت کنید. در اینجا به مواردی که در این باره می تواند به شما کمک کند اشاره می شود.

تعداد زیادی از تیمهای کاری، جلسه های خود را بدین شکل شروع می کنند که هر یک از افراد به نوبت در مورد کارهای در دست اقدام خود به صحبت می پردازد. در این میان افرادی که نوبت صحبت کردن آن هاست لا به لای حرف های خود به گله و شکایت از سایر افراد نیز می پردازند و در بسیاری موارد افراد مورد نظر در جلسه حضور دارند و بی مقدمه و خارج از برنامه از خود دفاع می کنند. همان طور که گفته شد این شیوه برگزاری جلسه ها باعث ایجاد حس منفی در افراد می شود و به طور کلی دست یابی به اهداف برنامه ریزی شده را برای جلسه ها دشوار می سازد.

به جای اجرای جلسه های کاری در یک قالب مشخص که در آن تمام حاضرین در جلسه باید یکی از سؤالات زیر را پاسخ دهند:

  • از جلسه پیش تا به حال چه کاری کرده ام که می توانم به آن افتخار کنم؟
  • نام یکی از همکاران که از جلسه پیش تا به حال به من کمک کرده است؟
  • در طول هفته/ ماه پیش رو من و تیم کاری ام به دنبال چه هدفی هستیم؟
  • جالب ترین چیزی که در طول هفته گذشته شنیدم چه بود؟

برای هر جلسه پرسش جدیدی طراحی کنید و در ابتدای جلسه از افراد بخواهید که هر کدام در طول 30 ثانیه یک تجربه خوشایند را با دیگران به اشتراک بگذارند. این نحوه شروع می تواند فضای جلسه را به نحو موثری شکل دهد و باعث می شود افراد با انرژی بیشتری به مباحث اصلی بپردازند.

سرگرمی داشته باشید:

بخشی از زمان خود را برای ایجاد سرگرمی در محیط کار کنار بگذارید. برنامه های متفاوت و خلاق برای این کار طراحی کنید. مدیر عامل یکی از شرکت های خدمات اینترنت در دانمارک برای چند ساعت در کنار کارشناسان فروش نشست و همراه با آن ها به پاسخگوئی به مشتریان پرداخت. شوخی ها و نکاتی که در این قالب به کارشناسان فروش منتقل می کرد برای آن ها بسیار سرگرم کننده و جذاب بود. آن ها در کنار یکدیگر ناهار خوردند و این حس خوبی در همه ایجاد کرده بود. این ماجرا برای سایر واحدها نیز اتفاق افتاد و این مساله فضای ارتباطی خوبی را در سراسر شرکت ایجاد کرد.

اتاقی برای سرگرمی در محیط کار ایجاد کنید. به این باور برسید که بدون سرگرمی، محیط کاری شما افسرده و کسالت بار خواهد شد. حتی اگر در طول یک روز خودتان در حالت روحی خوبی نیستید به دیگران اجازه بدهید این روحیه را در سراسر شرکت گسترش بدهند. هیچ گاه ناراحتی ها و مشکلات خود را در سازمان بر روی دیگران تخلیه نکنید. این مساله به طور ویژه برای رهبران و مدیران اجرائی و همه کسانی که با تعداد زیادی از افراد ارتباط دارند مهم و حیاتی است. یادتان باشد هیچ وقت مشارکت در سرگرمی را به افراد اجبار نکنید. وظیفه شما حفظ و زنده نگه داشتن روح شادی در سازمان است، اگر کسی دوست ندارد با شما همراه باشد اجباری در کار نیست. هنرمندانه رفتار کنید تا همه همراهتان شوند. نگران نباشید که کدام ایده برای سرگرمی در محیط کار می تواند موثر واقع شود، تمرین کنید و ببینید. در این میان بسیار و بسیار خواهید آموخت.

برگرفته از کتاب سازمان های شاد و موفق، ترجمه دکتر دامون نوذری.

مقاله های ما در حوزه سازمان های شاد و موفق در ساز و کار نو را دنبال کنید.

در حال ارسال
نقد کاربر
5 (8 رای)
امتیازات نظرات 0 (0 بررسی ها)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

در حال ارسال

فهرست